TS Trần Công Trục giải đáp về Luật Biển: Biển Đông: DOC là gì?
Sunday, April 20, 2014 7:38 AM GMT+7
Chúng ta được nghe nhiều về cụm từ DOC trong vấn đề Biển Đông nhưng nó là cái gì, nó quy định điều gì, nó có tác động thế nào đến tranh chấp tại Biển Đông thì không phải tài liệu nào cũng ghi rõ.

TS Trần Công Trục trả lời: Tuyên bố về ứng xử của các bên ở Biển Đông (tiếng Anh: Declaration on Conduct of the Parties in the Bien Dong Sea), còn gọi là Tuyên bố về ứng xử của các bên ở Biển Nam Trung Hoa (tiếng Anh: Declaration on Conduct of the Parties in the South China Sea), viết tắt là DOC, là một văn kiện được các nước ASEAN và Trung Quốc ký kết ngày 4 tháng 11 năm 2002 tại Phnom Penh, Campuchia nhân dịp Hội nghị thượng đỉnh ASEAN lần thứ 8. Đây là văn kiện chính trị đầu tiên mà ASEAN và Trung Quốc đạt được có liên quan đến vấn đề Biển Nam Trung Hoa (Biển Đông) và được coi là bước đột phá trong quan hệ ASEAN - Trung Quốc về vấn đề Biển Đông. Việc ký văn kiện này là kết quả nỗ lực của các nước ASEAN, đặc biệt là của 4 nước liên quan trực tiếp tranh chấp ở Trường Sa (Việt Nam, Philippines, Malaysia, Brunei) trong việc duy trì hòa bình và ổn định ở Biển Đông.

Nếu cứ khăng khăng theo "đường lưỡi bò", Trung Quốc đã vi phạm các nguyên tắc, luật pháp quốc tế và DOC

Quá trình thương lượng Tuyên bố về ứng xử của các bên ở Biển Đông:

Biển Đông là biển nửa kín ở Thái Bình Dương. Có chín nước tiếp giáp Biển Đông là Việt Nam, Trung Quốc, Campuchia, Thái lan, Malaysia, Singapo, Indonexia, Bru-nây và Philippines. Biển Đông gắn với các lợi ích thiết thân của hàng trăm triệu người thuộc chín nước liên quan. Đồng thời, nhiều nước khác cũng có lợi ích ở các mức độ khác nhau trong việc sử dụng vùng biển này theo các quy định của Luật Biển quốc tế. Tuy nhiên, từ những năm 70 của thế kỷ 20, tranh chấp chủ quyền biển, đảo ở Biển Đông trở nên căng thẳng hơn. Đặc biệt, cuối những năm 80, tình hình liên quan quần đảo Trường Sa xảy ra những sự kiện đột biến, phức tạp, đe dọa hòa bình và ổn định của khu vực.

Trước tình hình đó, ngày 22/07/1992, ASEAN thông qua Tuyên bố về Biển Đông kêu gọi các bên liên quan giải quyết tranh chấp bằng các biện pháp hòa bình, kiềm chế không làm căng thẳng tình hình, khuyến nghị các bên liên quan áp dụng các nguyên tắc của Hiệp ước thân thiện và hợp tác tại Đông-Nam Á (TAC) để làm cơ sở xây dựng Bộ Quy tắc ứng xử ở Biển Đông (COC). Diễn biến sau đó ở Biển Đông tiếp tục xấu đi, dẫn đến việc Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN lần thứ 29 (Gia-các-ta, ngày 20 và 21/07/1996) ra Tuyên bố chung bày tỏ quan ngại trước những diễn biến trên Biển Đông, chỉ rõ những diễn biến gần đây khẳng định sự cần thiết có một Bộ Quy tắc ứng xử ở Biển Đông làm nền tảng cho sự ổn định trong khu vực và thúc đẩy sự hiểu biết giữa các quốc gia tranh chấp.

Tháng 3 năm 2000, ASEAN và Trung Quốc khởi động thương lượng về dự thảo COC qua cuộc hội đàm không chính thức tại Hua Hin (Thái Lan). Tại cuộc họp SOM ASEAN – Trung Quốc lần thứ 6, ngày 25 đến 26 tháng 4 năm 2000 tại Cuching (Malaysia), ASEAN và Trung Quốc thống nhất lập nhóm nghiên cứu liên hợp nhằm soạn thảo COC. Phiên họp đầu tiên của nhóm không thành do không thống nhất được khu vực địa lý mà COC có hiệu lực và điều khoản về không được chiếm đóng thêm. Hai bên đã nổ lực đàm phán, từ năm 2000 - 2002, nhưng không thành. Vì vậy, DOC được hình thành để thúc đẩy môi trường hòa bình, thân thiện và hoà hợp ở Biển Đông giữa ASEAN và Trung Quốc. Sau những nổ lực đàm phán với Trung Quốc, ngày 04 tháng 11 năm 2012 DOC được ký kết, trong khuôn khổ Hội nghị cấp cao ASEAN lần thứ VIII tại Phnom Penh (Campuchia).

Nội dung cơ bản của DOC:

Điều 1: Các bên tái khẳng định cam kết của mình đối với các mục tiêu và các nguyên tắc của Hiến chương Liên Hiệp Quốc, Công ước Liên Hiệp Quốc về Luật biển năm 1982 (UNCLOS), Hiệp ước Hữu nghị và Hợp tác khu vực Đông Nam Á (TAC), Năm nguyên tắc cùng tồn tại hòa bình (của Trung Quốc) và những nguyên tắc được thừa nhận phổ biến khác của luật pháp quốc tế được coi là quy tắc căn bản điều chỉnh mối quan hệ giữa nhà nước với nhà nước.

Điều 2: Các bên cam kết tìm kiếm những cách thức xây dựng lòng tin và sự tín nhiệm lẫn nhau hài hòa với những nguyên tắc nêu trên và trên căn bản bình đẳng, tôn trọng lẫn nhau.

Điều 3: Các bên tái khẳng định sự tôn trọng và cam kết của mình đối với quyền tự do hoạt động hàng hải và bay trên vùng trời Biển Đông như đã được quy định bởi các nguyên tắc được thừa nhận phổ biến trong luật pháp quốc tế, kể cả Công ước Liên Hiệp Quốc về Luật Biển năm 1982.

Điều 4: Các bên liên quan chịu trách nhiệm giải quyết các tranh chấp về lãnh thổ và về quyền thực thi luật pháp bằng các phương tiện hòa bình mà không viện đến sự đe dọa hoặc sử dụng vũ lực, thông qua các cuộc tham vấn thân thiện và những cuộc đàm phán bởi các quốc gia có chủ quyền có liên quan trực tiếp, phù hợp với những nguyên tắc được thừa nhận phổ quát của luật pháp quốc tế, kể cả Công ước Liên Hiệp Quốc về Luật Biển năm 1982.

Điều 5: Các bên chịu trách nhiệm thực hiện sự tự chế trong việc thi hành các hoạt động có thể gây phức tạp hoặc leo thang tranh chấp, ảnh hưởng tới hòa bình và sự ổn định, kiềm chế không tiến hành đưa người đến sinh sống trên những hòn đảo hiện không có người sinh sống, trên các rặng đá ngầm, bãi cát ngầm, đảo nhỏ và những yếu tố khác và phải được xử lý những khác biệt của mình bằng phương pháp có tính xây dựng.

Trong khi chờ đợi sự dàn xếp hòa bình cho các tranh chấp về lãnh thổ và quyền thực thi pháp luật, các bên liên quan tiến hành tăng cường những nỗ lực nhằm tìm kiếm các phương cách xây dựng lòng tin và sự tín nhiệm lẫn nhau trong tinh thần hợp tác và hiểu biết, bao gồm:

- Tổ chức các cuộc đối thoại và trao đổi quan điểm một cách thích đáng giữa các quan chức phụ trách quân sự và quốc phòng;

- Bảo đảm đối xử công bằng và nhân đạo đối với tất cả mọi người đang gặp hiểm nguy hoặc tai họa;

- Thông báo trên cơ sở tự nguyện cho các bên liên quan khác về mọi cuộc tập luyện quân sự liên kết/hỗn hợp sắp diễn ra;

- Trao đổi trên cơ sở tự nguyện những thông tin liên quan.

Điều 6:
Trong khi chờ đợi một sự dàn xếp toàn diện và bền vững những tranh chấp, các bên liên quan có thể tìm kiếm hoặc tiến hành các hoạt động hợp tác. Những hoạt động này có thể bao gồm các điều sau đây:

- Bảo vệ môi trường biển;

- Nghiên cứu khoa học biển;

- An toàn hàng hải và thông tin trên biển;

- Hoạt động tìm kiếm cứu hộ;

- Đấu tranh chống tội phạm xuyên quốc gia, kể cả nhưng không hạn chế trong hoạt động buôn lậu các loại thuốc cấm, hải tặc và cướp có vũ trang trên biển, hoạt động buôn bán trái phép vũ khí.

Thể thức, quy mô và địa điểm, đặc biệt là sự hợp tác song phương và đa phương, cần phải được thỏa thuận bởi các bên có liên quan trước khi triển khai thực hiện trong thực tế.

Điều 7:
Các bên liên quan sẵn sàng tiếp tục các cuộc đối thoại và tham vấn về những vấn đề liên quan, thông qua các thể thức được các bên đồng ý, kể cả các cuộc tham vấn thường xuyên theo quy định của Tuyên bố này, vì mục tiêu khuyến khích sự minh bạch và láng giềng tốt, thiếp lập sự hợp tác và hiểu biết lẫn nhau một cách hài hòa, và tạo điều kiện thuận lợi cho một giải pháp hòa bình và tran chấp giữa các bên.

Điều 8:
Các bên có trách nhiệm tôn trọng những điều khoản của Tuyên bố này và hành động phù hợp với sự tôn trọng đó.

Điều 9: Các bên khuyến khích các nước khác tôn trọng các nguyên tắc bao hàm trong Tuyên bố này.

Điều 10: Các bên liên quan khẳng định rằng việc tiếp thu một bộ quy tắc về ứng xử trên Biển Đông sẽ thúc đẩy mạnh mẽ hơn hòa bình và ổn định trong khu vực và nhất trí làm việc trên căn bản đồng thuận để tiến tới hoàn thành mục tiêu này.

Hồng Chuyên

Theo Infornet

____________________________
Bullet  
Bullet  
Bullet  
Bullet  
Bullet  
Bullet  
Bullet  
Bullet  
Bullet  
Bullet  
 

Các nước vẫn ‘loay hoay’ về Triều Tiên

(PL)- Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình sẽ không tham dự kỷ niệm 70 năm quốc khánh của Triều Tiên dự kiến diễn ra vào cuối tuần này.
Hiệp định NAFTA: Vẫn còn đó những bất đồng
Cuộc chiến pháp lý giữa Iran và Mỹ
Doanh nghiệp Trung Quốc củng cố vai trò trên Biển Đông?
Biển Đông và mối liên hệ với chiến tranh thương mại Mỹ-Trung

Trước diễn biến ngày càng leo thang của cuộc chiến thương mại Mỹ - Trung, chuyên gia luật quốc tế Roncevert Ganan Almond (từ Wicks Group, trụ sở tại Washington) đã chỉ ra, hiện có “một dòng chảy ngầm” liên kết tranh chấp biển Đông và chiến tranh thương mại giữa hai cường quốc kinh tế thế giới.
Tàu hải quân hoàng gia Anh thăm và giao lưu tại TP HCM
Việt Nam trên đường xây dựng một quốc gia biển mạnh
Giúp ngư dân vững tin vươn khơi, bám biển
Biển Đông nhìn từ các bên không tuyên bố chủ quyền

"An ninh hàng hải toàn cầu: Biển Đông quan điểm từ các bên không tuyên bố chủ quyền" là tên gọi của hội thảo quốc tế do Viện Các vấn đề Toàn cầu Meiji (MIGA), Viện Nghiên cứu Chính trị Quốc tế Meiji (MIIPS) phối hợp với Diễn đàn Nhật Bản về Quan hệ Quốc tế (JFIR), Trung tâm Nghiên cứu Khủng hoảng và Tranh chấp Quốc tế (CECRI) tổ chức tại Đại học Meiji Tokyo, Nhật Bản tối 25-9.
Tiếp quản và làm chủ biển đảo Tổ quốc trong Tổng tiến công mùa Xuân 1975
Toàn cảnh chiến dịch CQ-88: Phá âm mưu cướp đoạt Trường Sa
Chiến tranh Biên giới 1979 - Một góc nhìn hậu chiến
Biển Đông trong bài toán chiến lược của Ấn Độ

Mối quan hệ chiến lược giữa Ấn Độ và Việt Nam đóng vai trò cực kỳ quan trọng trong chính sách của Ấn Độ về Biển Đông. Việt Nam và Ấn Độ đề cao việc tuân thủ luật pháp quốc tế, trong đó có UNCLOS, tôn trọng các tiến trình ngoại giao và pháp lý, giải quyết tranh chấp bằng biện pháp hòa bình trên cơ sở luật pháp quốc tế.
“Con đường tơ lụa” xưa và tham vọng Trung Quốc ngày nay (Phần 1): Dài nhất
Chủ quyền lãnh thổ của Trung Quốc: Khái niệm và thực tiễn
Hội thảo quốc tế về Biển Đông tại Liên bang Nga
Ra mắt 'Gạc Ma - Vòng tròn bất tử': Tri ân những người Anh hùng

Sau hơn 4 năm ròng rã “đi” qua 14 nhà xuất bản, 48 lần biên tập và 18 lần làm bìa, cuối cùng vào đầu tháng 7 này, cuốn sách “Gạc Ma - Vòng tròn bất tử” đã chính thức có giấy phép phát hành. Có lẽ đây là một trong những cuốn sách có số phận truân chuyên nhất bởi những khó khăn mang tính... thủ tục.
Nữ nhà báo đầu tiên ra mắt sách ảnh về Trường Sa
Sách có thông tin sai về Biển Đông bị thu hồi
Triển lãm ảnh “Việt Nam - Đất nước, con người” tại Nga
 

 

Dự án thông tin về Biển Đông của Vietnam Bussines Consulting
Email: vnsea@mail.ru
Ghi rõ nguồn www.vnsea.net khi phát hành lại thông tin từ website này
Информационный портал VBC об Южно-Китайском море.
Copyright © 2012 Vnsea. Все права защищены.